دکتر محمد علی نیلفروش زاده

متخصص پوست و مو


استخدام متخصص تغذیه

شروع فاز انسانی طرح فولی

گزارش طرح سلول بنیادی فو

فراخوان بیماران لک,تیرگ

قابل توجه بیماران دارای

ثبت خاطرات در وب سایت

وب سایت شاهراه سلامت

لینک مرکز تحقیقات پوست و

لینک مفید

مشاوره پوست- پیوند مو - لی

مصاحبه در مورد سالک به مناسبت روز پیشگیری از بیماریهای مشترک بین انسان و حیوان

13 تیرماه روز ملی پیشگیری از بیماریهای مشترک بین انسان و حیوان است. بیماری لیشمانیوز جلدی (سالک) به عنوان یک معضل سازمان جهانی بهداشت مطرح است. این بیماری در بیش از 80 کشور جهان رخ می دهد. ایران یکی از 7 کانون مهم لیشمانیوز است واصفهان، تهران، قم، کاشان، کرمان، شیراز، بوشهر، بم، زاهدان و بندر عباس از مهمترین کانونهای درگیر محسوب می شوند، به دلیل اهمیت کنترل این بیماری در ایران، مرکز تحقیقات پوست و سالک به عنوان مرجع معتبر در مورد بیماری سالک در ایران از سال 1379 تاسیس گردیده است. این مرکز با دارا بودن درمانگاههای مجهز روزانه پذیرای مراجعین فراوانی از سرتاسر کشور می باشد و با اجرای طرحهای تحقیقاتی وسیع وچاپ مقالات متعدد در مجلات معتبر داخلی و بین المللی مقام اول را در بین مراکز تحقیقاتی در سال گذشته کسب کرده است. بدین منظور مصاحبه ای با ریاست مرکز تحقیقات پوست وسالک، دکتر محمد علی نیلفروش زاده ترتیب داده شد که به نظر خوانندگان محترم می رسد:

لطفا بفرمائید بیماری سالک چیست و چرا اهمیت دارد ؟
سالک یک بیماری پوستی مشترک بین انسان و تعدادی از حیوانات از جمله جوندگان و سگ می باشد. این بیماری با ایجاد یک برآمدگی قرمز رنگ مشخص می شود و سپس به یک توده کوچک سفت و کبود رنگی تبدیل می شود و در صورت عدم درمان مناسب زخمی شده و از خود جوشگاه بد شکلی به جای می گذارد که به زیبایی فرد لطمه می زند و باعث اثرات روانی بر فرد می شود.انگل از طریق گزش پشه خاکی ماده به پستانداران منتقل می شود و انسان غالبا یک میزبان اتفاقی است.

لطفا بفرمائید که اشکال کلینیکی این بیماری چیست ؟
در ایران 2 نوع از این بیماری وجود دارد که توسط 2 گونه انگل ایجاد می شود. نوع خشک یا شهری و نوع مرطوب یا روستایی.سالک خشک یا شهری که توسط گونه انگل لیشمانیا تروپیکا ایجاد می شود. در این نوع پس از یک دوره کمون بیش از دو ماه، ندول کوچکی درمحل گزش به رنگ قرمز قهوه ای ظاهر می شود و بتدریج طی 6 ماه بزرگتر می شود و معمولا در مرکز آنها زخم سطحی ایجاد می شود و دلمه می بندد. در صورت عدم درمان معمولا طی 12-8 ماه ضایعه روبه بهبودی می رود و از خود جوشگاه به جای می گذارد دوره زمانی این نوع سالک از نوع مرطوب طولانی تر است.

سالک مرطوب یا روستایی توسط گونه لیشمانیا ماژور ایجاد می شود. در این بیماری پس از دوره کمون کمتر از دو ماه در محل گزش دانه جوش مانندی ایجاد می شود. طی 3-2 ماه زخم بزرگتر شده و گاهی اطراف آن ندول های کوچک و متعدد ظاهر می شود که از عوارض این بیماری محسوب می شود. گاهی ممکن است انگل از طریق مسیر لنفاتیک گسترش پیدا کند. بهبود معمولا طی 6-2 ماه دیده می شود و جوشگاهی از آن باقی می ماند.

لیشمانیوز جلدی ناشی از لیشمانیا اتیوپیکا و لیشمانیا اینفانتوم، لیشمانیا برازیلینسیس هم وجود دارد که بیشتر با درگیری احشاء بوده و در ایران یافت نمی شود و بیشتر در آمریکای لاتین دیده می شود. ممکن است لیشمانیوز به صورت مزمن در آید که یکی از نادرترین اشکال کلینیکی آن است. در این شکل ضایعه بیشتر از 2 سال باقی می ماند. در نوع عود کننده (recidvans) ضایعه بهبود یافته و بعد از چند ماه یا چند سال فعالیت دوباره ضایعه دیده می شود.

در مورد ناقل بیماری توضیح بیشتری بفرمائید
ناقل بیماری سالک پشه هایی از خانواده فلبوتوموس هستند که حشرات کوچک و کرک داری به رنگ زرد یا خاکستری و به طول 3-2 میلی متر بوده و دارای بالهای شفاف می باشد. این حشرات به علت جسم کوچک، رنگ خاکی و پرواز کوتاه اکثرا از نظر مخفی بوده، از خون انسان و حیوانات تغذیه می کنند. ارتفاع پرواز پشه خاکی معمولا 2-1/5 متر است ولی در موارد استثنایی تا ارتفاع 7 متری هم می تواند پرواز کند. فعالیت پشه در نواحی معتدل در فصول گرم است و از خرداد تا شهریور ماه حداکثر فعالیت را دارد. پشه های خاکی معمولا روزها بی حرکت بوده و در نقاط تاریک مخفی می شوند و معمولا هنگام اول شب فعال شده و در اواخر شب به تدریج از فعالیت آنها کاسته می شود. فقط پشه ماده جهت تخم ریزی احتیاج به خونی دارد و جنس نر از شیره گیاهان استفاده میکند. نیش این حشرات دردناک است و متعاقب گزش خارش بروز می کند ولی بعد از گزشهای متعدد و متوالی فرد به آن عادت کرده و چندان احساس خارش نمی کند.این پشه در موقع نشستن بالهای خود را به شکل عدد 7 نگه می دارد و به صورت جهشی پرواز می کند.

در مورد گستردگی بیماری در ایران و جهان توضیح بیشتری بفرمائید
سالک در بسیاری از کشورهای گرمسیر دیده می شود ایران و عربستان سعودی بیشترین میزان وقوع بیماری را دارند. از دیگر کشورهای آسیایی، فلسطین، عراق، اردن، سوریه، هند، پاکستان، آلمان، فیلیپین و همچنین ارمنستان، آذربایجان و ترکمنستان را می توان ذکر کرد.از طرفی در قاره آفریقا و همچنین آمریکای جنوبی و مرکزی نیز دیده می شود.ایران کانون مهمی برای سالک محسوب می شود. مناطق آلوده ایران، استانهای اصفهان، کرمان، خراسان، فارس، خوزستان، یزد، ایلام، کرمانشاه، بلوچستان و تهران را می توان نام برد که اکثرا از نوع روستایی هستند. در اصفهان شمال و شمال شرق و شرق اصفهان بیشتر درگیر هستند و سالیانه 10 تا 20 هزار مورد زخم جدید گزارش شده است.

تشخیص این بیماری به چه صورتی است و چه کسانی باید به این بیماری شک کنند ؟
تشخیص این بیماری با گرفتن نمونه از مواد موجود در زخم سالک انجام می شود و سپس با رنگ آمیزی مخصوص، انگل لیشمن بر روی لام مشاهده می شود. در صورت مشاهده هر زخمی که بیشتر از یک هفته طول بکشد، باید به پزشک مراجعه کرد.

* همانطور که فرمودید این بیماری در صورت عدم درمان جوشگاه بدشکلی بر جای می گذارد. درمان این بیماری چیست ؟
شاید کمتر بیماری را بتوان نام برد که به اندازه سالک درمان های مختلفی برای آن پیشنهاد شده باشد. روشهای درمان معمول در درمان سالک، درمانهای موضعی، فیزیکی و سیستمیک هستند که پزشک بر حسب نوع ضایعه، محل درگیری، عوارض بیماری و .. برای بیمار انتخاب می کند. مراجعات و تب بیمار، پزشک را در دستیابی به بهترین نتیجه کمک می کند.ترکیبات آنتیموان به عنوان دارو در این بیماری به کار گرفته می شود که گلوکانتیم دارویی است که در ایران مورد استفاده قرار می گیرد. این ترکیب روش اصلی درمان لیشمانیوز تا کنون بوده است ولی شکست درمان در بسیاری از مناطق رو به افزایش است. سایر داروها مثل آمنوتریسین B، کتوکونازول، آلوپورینول، پارامومایسین، مترونیدازول نیز مورد استفاده قرار می گیرد که بیشتر به صورت ترکیبی از آنها استفاده می شود.

روند رو به افزایش مقاومت نسبت به گلوکانتیم باعث شده که امروزه بیشتر از درمانهای ترکیبی استفاده شود و مرکز تحقیقات پوست وسالک طرحهای متعددی در این زمینه ارائه داده است که بعضی از آنها برای اولین بار در دنیا انجام می پذیرد.با وجودیکه اسکار به جای مانده از سالک قابل درمان صددرصد نیست ولی در زمینه درمان این مشکل نیز راحلهای متعددی ارائه شده از جمله کاربرد سلولهای بنیادی که برای اولین بار در ایران در مرکز تحقیقات پوست وسالک در حال انجام است.

آیا می توان از ابتلا به این بیماری پیشگیری کرد؟ لطفا توضیح دهید
با توجه به این موضوع که ناقل این بیماری، پشه خاکی است، جمع آوری مستمر و بهداشتی زباله و فضولات حیوانی و جلوگیری از انباشته شدن آنها، محافظت بدن از پشه خاکی بعد از غروب آفتاب از طریق نصب توری فلزی جهت درب و پنجره ها و استفاده از پشه بندهای معمولی و پشه بندهای آغشته به سم استفاده از پمادها و مواد دور کننده حشرات به هنگام کار و خواب، خوابیدن در طبقات بالا، با توجه به این که پشه ها نمی توانند زیاد پرواز کنند و به ارتفاع بالا بروند. اجتناب از رفتن به مناطق آلوده به پشه خاکی یا جنگل های انبوه به خصوص از غروب آفتاب و بهسازی و ترمیم شکافها و حفره های موجود در دیوارها و مناطق مسکونی انسان و دام، مبارزه با جوندگان و معدوم ساختن سگهای ولگرد و تسطیع اماکن مخروبه از جمله کارهایی است که در پیشگیری روزانه بیمار، می توان انجام داد.

آیا برای پیشگیری از این بیماری واکسنی ساخته شده است ؟
تجربیات در ایران، با گرفتن محتویات به دست آمده از ضایعه افراد آلوده و تلقیح آن به بدن افراد سالم بوده است و در نتیجه یک ضایعه فعال به وجود آمده که پس از بهبودی خودبخودی مصونیت پایداری ایجاد می کند. در ایران در طی جنگ تحمیلی این عمل سه ماه قبل از اعزام با تزریق انگل (پروماستیگوت) در داخل جلد در ناحیه بازوی چپ انجام شد.این روش معایب و نکات منفی داشته و در عمل متوقف شد. فعالیتهایی در جهت ایمن سازی لیشمانیوز جلدی با استفاده از سرم های ویروسی انجام گرفته که مایوس کننده بوده است، از انگلهای کشته شده نیز به عنوان واکسن استفاده شد که به عنوان یک واکسن تجربی توسط محققین برزیلی و در ونزوئلا به منظور ایمنی در دنیا استفاده شده است و در قاره آمریکا تزریق داخل وریدی آن استفاده شد که باعث واکنشهای تب زا در فرد شد.

از سال 1370 فعالیتهایی برای ساخت واکسن در انستیتو رازی شروع شد که مورد آزمایش قرار گرفت ولی پس از آزمایشات مشخص شد که ایمنی ایجاد شده توسط این واکسن به حدی نیست که مصونیت کافی در برابر عفونت ایجاد کند. در حال حاضر طرحهای متعددی جهت تولید واکسیناسیون در دست بررسی است که هنوز نتایج مفیدی از آنها بدست نیامده است.
نقل از هفته نامه سلامت


آدرس مطب : تهران ، بلوار آفریقا ، نرسیده به تقاطع میرداماد ، پلاک 67 ، کلینیک جردن
تلفن : 88886501 - 021

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
فرم استخدامفرم رضایتمندی بیماراننظر سنجی در مورد وب سایتفرم مشاوره پیوند موصفحه اصلیبیوگرافیگالری عکسفیلم هالیست موضوعی مقالاتسوالات پزشکیدرباره مااخبارویزیت اینترنتی بیماران رپیامهای کاربرانسایتهای دیگر